پرانا چیست؟ راهنمای کامل انرژی حیات، انواع وایو، چاکراها و پرانایاما, پرانا مفهومی ریشهدار در فلسفه و طب سنتی هند، ادبیات هندو، هنرهای رزمی و یوگا است که جریان انرژی حیاتی را توصیف میکند. این نیروی نامرئی کنترلکننده تمام حرکات فیزیولوژیک بدن از جمله گردش خون، تنفس و گوارش است.

اگرچه پرانا با چشم قابل دیدن نیست، اما با تمرین مداوم میتوان حضور آن را در بدن، نفس و محیط اطراف احساس کرد و از پتانسیلهای آن بهره برد.\تعریف دقیق پرانا فراتر از تنفس سادهبسیاری از افراد به اشتباه پرانا را با تنفس یکسان میدانند، در حالی که پرانا انرژیای است که از طریق شبکهای از کانالهای ظریف به نام نادی در بدن لطیف جریان یابد. این نادیها جسم فیزیکی را به ابعاد معنوی متصل کرده و مسیر عبور انرژی حیات هستند.

آنهادر بدنسازی یوگیک، پرانا به پنج زیرمجموعه یا وایو تقسیم میشود که هرکدام بر ناحیه و عملکرد خاصی حاکماند\اودانا در ناحیه بالای بدن تا قلب فعال است و وظایف تفکر، بیان احساسات و گفتار را مدیریت میکند.پرانا متمرکز بر ناحیه قلب و ریهها، با هر استنشاق تقویت شده و موتور اصلی انرژی تنفسی است.سامانا در ناحیه ناف مستقر شده و بر گوارش، جذب مواد مغذی و متابولیسمسلطه دارد.آپانا در ناحیه لگن قرار دارد و مسئول دفع مواد زائد و سموم از بدن میباشد.ویانا اگرچه مرکز آن قلب است، اما گردش خون را در سراسر بدن تنظیم و توزیع میکند.\نادیهای مرکزی، خورشید و ماه معماری انرژی بدن لطیفعلاوه بر جسم فیزیکی، انسان جسم لطیفی دارد که با هاله انرژی متصل است.

سیستم عصبی این جسم از شبکهای از نادیها تشکیل شده که سه مجرای اصلی زیر را در بر میگیرد۱. نادی خورشید (پینگالا)در سمت راست ستون فقرات جسم لطیف قرار دارد. انرژیهای خشم، حسادت، جدایی و نفرت در این کانال جریان مییابند و نماد حرارت و فعالسازی سمپاتیک هستند.۲. نادی ماه (آیدا)در سمت چپ ستون فقرات واقع شده و حامل انرژیهای اشتیاق، ولع و وابستگی است. این نادی جنبه خنککننده و پاراسمپاتیک دارد.۳.

وقتی پرانا آزادانه در سوشومنا جریان یابد، فرد به حالت سامادی (سعادت عمیق) میرسد؛ خصلتهایی چون خشنودی، قناعت، خردمندی و افکار پاک در این نادی بروز میکنند.\رابطه پرانا و چاکراها نقاط تقاطع انرژینادیهای آیدا و پینگالا به همراه زیرشاخههایشان، دور نادی مرکزی میپیچند و در نقاط تقاطع مرکزهای انرژی به نام چاکرا ایجاد میکنند. مسدودیت چاکرا در واقع مانع جریان پرانا در نادی مرکزی است.

از طریق آسانا (وضعیتهای یوگا)، پرانایاما و مدیتیشن میتوان این نقاط را باز کرده و جریان انرژی را به سمت سوشومنا هدایت کرد.\تأثیر پرانا بر جسم فیزیکی و تجربههای روزمرهدر طول تمرین یوگا، پرانا آزادتر حرکت کرده و ممکن است حس جریان الکتریکی در بدنی را تجربه کنید. لرزش ناشی از احساسات شدید یا شهود درونی، واکنش جسم لطیف به پرانا است.

الگوی تنفس مستقیماً عملکرد مغز را تحت تأثیر قرار میدهد فعال بودن سوراخ بینی راست، نیمکره چپ مغز (منطق و تحلیل) را فعال میکند، در حالی که بینی چپ، نیمکره راست (خلاقیت و شهود) را تقویت میکند. در حالت تعادل کامل (سامادی)، هر دو سوراخ بینی به طور همزمان کار میکنند.

نفس عمیق در غم و حبس نفس در شادی، نشاندهنده نوسانات پرانا در چرخه نشاط و ناراحتی است.\نقش پرانا در مدیتیشن و کنترل ذهنیوگا با حرکات فیزیکی و مدیتیشن با تمرکز ذهنی، جریان درونی را به سمت نادی مرکزی میکشاند. متون باستانی افکار را به سوارکاری تشبیه میکنند که پرانا (اسب) را هدایت میکند. با اختیار افکار، میتوان پرانا را به مرکز هدایت کرد.

مدیتیشن و پرانایاما مهارت کنترل تنفس را آموزش میدهند؛ چون ذهن، پرانا و افکار پیوند ناگسستی دارند، تمرکز بر یکی از سه، بقیه را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.\پرانایاما علم کنترل تنفس برای ارتقای انرژیپرانایاما، رکن چهارم از هشت رکن یوگا، شامل تکنیکهای تنفسی است که در کنار آسانا و مدیتیشن، پرانا را پرورش میدهد. روشهای پرانایامای آیورودایی باعث افزایش انرژی، گرمای بدن و آسودگی ذهن میشوند.

تحقیقات سال ۲۰۱۲ نشان دادند که تنفس اوجایی از بروز واکنشهای فیزیولوژیک استرس جلوگیری میکند.\جمعبندی پرانا، جوهر حیات و کلید سلامت جامعبه زبان ساده، پرانا جوهر وجودی همه موجودات زنده و مرادف نیروی حیات است. در بدن انسان، این انرژی موتور تمام حرکات فیزیولوژیک و روانی میباشد. درک مکانیزم پرانا، نادیها، چاکراها و تکنیکهای پرانایاما، راهی است برای ارتقای سلامت جسمانی، تعادل عاطفی و رشد روحی.