دهه‌ها است که عربستان سعودی در ذهن عموم به عنوان یک صادرکننده نفت شناخته می‌شود، اما اکنون این کشور تصمیم بر این است که جایگاه خود را در عرصه دیگری تثبیت کند. پادشاهی عربستان قصد دارد یکی از حیاتی‌ترین و راهبردی‌ترین دارایی‌های عصر دیجیتال، یعنی قدرت پردازشی که شرکت‌های توسعه‌دهنده هوش مصنوعی به شدت نیازمند آن‌اند، را به بازارهای جهانی عرضه نماید.

به گزارش نیویورک تایمز، شهزاده محمد بن سلمان در پی بهره‌گیری از ثروت نفتی، ذخایر مالی کلان و مساحت‌های وسیع زمین این کشور برای نفوذ در قلب صنعت فناوری است. معدود کشوری وجود دارند که بتوانند با انرژی ارزان‌قیمت، سرمایه‌های عظیم و زمین‌های گسترده در اختیار عربستان رقابت کنند؛ مواردی که دقیقاً پیش‌نیازهای راه‌اندازی مراکز داده‌های بزرگ و پرمصرف هوش مصنوعی محسوب می‌شوند.

جاه‌طلبی‌های عربستان در حوزه هوش مصنوعی

عربستان سعودی در حال مذاکره با غول‌های فناوری آمریکایی جهت بهره‌برداری از مراکز داده‌های آینده خود است. مدیران ارشد شرکت‌هایی چون OpenAI، گوگل، کوالکام، اینتل و اوراکل در کنفرانس سالانه «مبادره سرمایه‌گذاری آینده» (FII) که از روز دوشنبه آغاز شده، حضور یافته‌اند. همچنین پیش‌بینی می‌شود شهزاده محمد بن سلمان در ماه آینده به ایالات متحده سفر کند.

🔗 بیشتر بخوانید: هزاران نفر با گوگل استریت ویو به سفری مجازی در اینترنت مدام‌اند_تمشک

سعید الدباس، یکی از مدیران ارشد شرکت هوش مصنوعی Humain، از احتمال انجام یک معامله برای تامین قدرت پردازشی شرکت xAI متعلق به ایلان ماسک خبر داده است. او در یک مصاحبه بیان داشت: «نمایندگان آمازون دیروز در اینجا حضور داشتند. امروز صبح با مایکروسافت جلسه داشتیم.» با این حال، او اظهار کرد که مذاکرات با طرف ماسک «بسیار بسیار بزرگ‌تر» است.

شهزاده محمد بن سلمان شرکت Humain را چند ماه پیش تأسیس نموده و هدف اوست که این شرکت در سال‌های آینده نزدیک به ۶ درصد از کل بار پردازشی هوش مصنوعی جهان را مدیریت کند. بر اساس گزارش Synergy Research Group، این هدف می‌تواند عربستان را که در حال حاضر سهمی کمتر از ۱ درصد دارد، پس از آمریکا و چین، به سومین تأمین‌کننده بزرگ قدرت پردازشی در سطح جهان تبدیل سازد.

مسئولان سعودی اعلام کرده‌اند این کشور در حال ساخت سه مجتمع مرکز داده بزرگ برای شرکت‌های خارجی است. آن‌ها ادعا می‌کنند هزینه اجرای پروژه‌های هوش مصنوعی در این مراکز می‌تواند حداقل ۳۰ درصد ارزان‌تر از ایالات متحده باشد.

🔗 بیشتر بخوانید: قدیمی‌ترین تاثییر انگشت انسان با قدمت ۴۳ هزار سال در اسپانیا کشف شد_تمشک

برای رفع نگرانی‌های امنیتی مربوط به فعالیت در این قلمرو، عربستان در حال تدوین چارچوب‌هایی برای تأسیس مراکز موسوم به «سفارت‌خانه داده» است. در این مراکز، شرکت‌های بین‌المللی می‌توانند به جای قوانین عربستان، تحت قوانین ملی خود فعالیت نمایند.

با وجود این، تعداد زیادی از ناظران تردید دارند که عربستان بتواند به این اهداف برسد. این کشور کادری محدود از متخصصان هوش مصنوعی دارد و در رقابت منطقه‌ای از امارات متحده عربی عقب مانده است؛ امارات امسال یک پروژه چند میلیارد دلاری با OpenAI در ابوظبی را راه‌اندازی کرده است.

از منظر دیگر، چالش‌های سیاسی نیز می‌تواند مانع دستیابی عربستان به این آرمان‌ها گردد. دولت ترامپ در سفر ماه مه به ریاض، به شرکت‌های آمریکایی نظیر انویدیا چراغ سبز اولیه برای فروش تراشه‌های هوش مصنوعی به عربستان داده بود. اما پنج ماه پس از آن، به دلیل نگرانی‌ها در مورد روابط ریاض و پکن، مجوز نهایی فروش تا به امروز صادر نگردیده است.

🔗 بیشتر بخوانید: ۱۲تا از بهترین برنامه های هوش مصنوعی در جهان که باید بشناسید!_تمشک

شهزاده محمد بن سلمان همواره کوشیده در این تنش‌ها طرف یکی از قدرت‌ها را نگزیند. در حالی که عربستان روابط عمیقی با دولت ترامپ برقرار دارد، از سرمایه‌گذاری‌های چین نیز استقبال می‌کند. برای مثال، شرکت چینی DeepSeek از مراکز داده آرامکو بهره می‌برد. اکنون باید منتظر ماند و دید که عربستان چگونه می‌خواهد معضلات اقتصادی و سیاسی پیرامون هوش مصنوعی را حل کند تا بتواند از دو قدرت برتر جهان، آمریکا و چین، به طور همزمان منفعت ببرد.